Monotony و Strain در تمرین چیستند؟
فقط مقدار بار تمرینی مهم نیست؛ نحوه توزیع این بار در طول هفته نیز میتواند اهمیت داشته باشد. دو مفهوم قدیمیتر که برای توصیف این موضوع استفاده شدهاند، Training Monotony و Training Strain هستند.
Monotony چیست؟
Monotony به میزان یکنواختی بار تمرینی در طول چند روز اشاره دارد. اگر ورزشکار تقریباً هر روز مقدار مشابهی از بار تمرینی دریافت کند، یکنواختی برنامه بیشتر است. اما اگر بین روزهای سبک و سنگین تفاوت زیادی وجود داشته باشد، Monotony پایینتر خواهد بود. در مدل کلاسیک Foster، Monotony از تقسیم میانگین بار روزانه بر انحراف معیار بار روزهای هفته محاسبه میشود.
به زبان ساده:
بارهای مشابه در تمام روزها → Monotony بالاتر
تفاوت بیشتر بین روزهای سبک و سنگین → Monotony پایینتر
Strain چیست؟
Strain تلاش میکند مقدار بار هفتگی را در کنار یکنواختی آن در نظر بگیرد. در مدل کلاسیک، Strain از حاصلضرب بار هفتگی در Monotony به دست میآید. بنابراین ممکن است یک هفته هم بار زیادی داشته باشد و هم توزیع بسیار یکنواختی داشته باشد؛ در این حالت Strain افزایش پیدا میکند.
چرا این مفاهیم مطرح شدند؟
ایده اصلی این بود که فقط مجموع بار تمرینی کافی نیست. دو ورزشکار ممکن است در یک هفته دقیقاً مقدار مشابهی تمرین کنند، اما یکی تمرینات خود را بین روزهای سبک و سنگین توزیع کند و دیگری تقریباً هر روز فشار مشابهی داشته باشد. در نتیجه، شکل توزیع بار نیز باید مورد توجه قرار گیرد.
آیا Monotony و Strain معیارهای قطعی آسیب هستند؟
خیر. این مفاهیم بیشتر به عنوان ابزارهای توصیفی و پایشی مطرح شدهاند و شواهد درباره ارتباط مستقیم آنها با آسیب یا بیماری محدود و وابسته به روش اندازهگیری است. به همین دلیل نباید مثلاً گفت: اگر Monotony از یک عدد مشخص بیشتر شد، ورزشکار حتماً آسیب میبیند.» چنین برداشت قطعی از دادههای علمی درست نیست.
Monotony در برنامهریزی چه کاربردی دارد؟
این مفهوم میتواند به مربی کمک کند توزیع بار هفتگی را بررسی کند. برای مثال، اگر چند روز پشت سر هم جلسات تقریباً مشابه و سنگین قرار گرفته باشند، برنامه میتواند دوباره بررسی شود. در بسیاری از برنامهها، ایجاد تفاوت منطقی بین روزهای سنگین، متوسط و سبک میتواند به مدیریت بهتر بار کمک کند. اما میزان مناسب این تفاوت به نوع ورزش و مرحله تمرین بستگی دارد.
جمعبندی
Monotony میزان یکنواختی بار تمرینی در طول هفته را توصیف میکند.Strainمقدار بار هفتگی را در کنار این یکنواختی در نظر میگیرد. این دو مفهوم میتوانند برای بررسی ساختار بار تمرینی مفید باشند، اما نباید آنها را به عنوان شاخصهای قطعی برای پیشبینی آسیب یا بیماری استفاده کرد.
منبع
- Foster C. Monitoring training in athletes with reference to overtraining syndrome. Medicine & Science in Sports & Exercise. 1998.
میخواهی این علم برایت برنامه بسازد؟
شروعِ رایگان با مروی